روان شاد فردوسی

فردوسی به سال 328 در توس به دنیا آمد فردوسی تصنیف شاهنامه را در 35 سالگی شروع کرد و در 70 سالگی به پایان رسانید بر خلاف آنچه شهرت دارد فردوسی این کتاب را به خاطر گرفتن صله از سلطان محمود غزنوی که یک مسلمان سنی ترک بود و با ایرانی و ایرانیگری دشمنی می ورزید ننوشت بلکه حس میهن پرستی و شدت علاقه او به ایران او را به این کار برانگیخت و خود او در این باره گفته است:

بسی رنج بردم بدین سال سی                         عجم زنده کردم بدین پارسی

فردوسی نه تنها توقعی از سلطان محمود نداشت بلکه وی از این سردار حریص و بی رحم ترک نفرت داشت و به او پرخاش می کرد چنان که می گوید:

ایا شاه محمود کشور گشای                         ز من گر نترسی بترس از خدای

فردوسی پس از طی یک عمر پر افتخار بسل 416 هجری در 90 سالگی درگذشت در زیر نمونه ای از اشعار او که حاوی پاره ای از مطالب نامه ای است که رستم فرخزاد به برادرش نوشته و در آن پیش بینی کرده در صورت پیروزی اعراب در جنگ قادسیه ایران با چه مشکلاتی روبرو خواهد شد:

چو با تخت منبر برابر شود                                    همه نام بوبکر و عمر شود

تبه گردد این رنج های دراز                                 نشیبی دراز است پیش فراز

نه تخت و نه دیهیم بینی نه شهر                        ز اختر همه تازیان راست بهر

چو روز اندر آید به روز دراز                            شودشان سر از خواسته بی نیاز

بپوشد از ایشان گروهی سپاه                                 ز دیبا نهند از بر سر کلاه

نه تخت و نه تاج و نه زرین کفش                   نه گوهر نه افسر، نه زرین درفش

برنجد یکی، دیگری برخورد                                بداد و ببخشش کسی ننگرد

شب آید یکی چشم رخشان کند                        نهفته کسی را خروشان کند

شتابان همه روز و شب دیگرست                      کمر بر میان و کله بر سرست

زپیمان بگردند و از راستی                                  گرامی شود کژی و کاستی

پیاده شود مردم رزمجوی                                   سوار آنکه لاف آرد و گفتگوی

کشاورز جنگی شود بیهنر                                           نژاد و بزرگی نیابد ببر

رباید همی این از آن، آن از این                                   ز نفرین ندارند باز آفرین

نهانی بتر زآشکارا شود                                      دل مردمان سنگ خارا شود

بداندیش گردد پدر بر پسر                                  پسر همچنین بر پدر چاره گر

شود بنده بی هنر شهریار                                       نژاد و بزرگی نیاید به کار

بگیتی نماند کسی را وفا                                            روان و زبان ها پر جفا

زایران و از ترک وزتازیان                                           نژادی پدید آید اندر میان

نه دهقان نه ترک و نه تازی بود                               سخن ها بکردار بازی بود

همه گنج ها زیر دامن نهند                          بمیرند و کوشش به دشمن دهند

چنان فاش گردد غم و رنج و شور                       که رامش به هنگام بهرام گور

نه جشن و نه رامش نه گوهر نه کام                به کوشش زهر گونه سازند دام

زیان کسان از پی سود خویش                             بجویند و دین اندر آرند پیش

                 

                                      درود بر روان پاکش باد

 

 

/ 0 نظر / 112 بازدید