جستاری در گیتی
templates for Your weblog List of Iranian Top weblogs
اسرار آيين ميترا

                       

                          اسرار آیین میترا

ميترا از ديدگاه مغان باستان، خداوند نور و روشنايي بود.از آنجايي كه جايگاه انتشار نور،از طريق فضا و هواست، به اين دليل است كه تصور مي شد جايگاه وي در قلمرو فضاي ميان بهشت و دوزخ است. از همين رهگذر است كه در نام گذاري روزهاي سي گانه ي ماه ،شانزدهمين روز هر ماه –نامزد است به نام او كه ميان ماه است.زماني به نام شمش يا خورشيد شناخته بود و زماني نيز به ميانجي موسوم بود. ستايندگان او آگاه بودند كه به موجب تعاليم ستاره شناسان ، جايگاه خورشيد در ميان گروه ستارگان واقع بود.

در مورد اساطيري كه مغان در باره ي نور و روشنايي داشتند- جابجايي در برخورد با مسايل ميترايي روي داد.به موجب اين اساطير آسمان ها گنبدي بسته داشت كه روشنايي از آن ساطع مي شد. اين تراويدن نور از گنبد آسمان ،تبديل به زايش ميترا از صخره سنگ شد با توجه به اينكه به موجب باور مغان و اوستا ،گنبد آسمان از سنگ ساخته شده و واژه ي سنگ و آسمان  . -asanaاسانه ،اسنasan يشت 36/10،يشت59 /14 و... داراي يك معني است برمبناي آثار باقي مانده از مهرابه ها اين انديشه نمايان است. صخره ي  زاينده كه در مهرابه ها مورد تقديس و تكريم بود ،ميترا را در كرانه ي رود و زير سايه ي درختي نشان مي دهد كه از سنگ زاده مي شود. چوپان هايي كه از دور ناظر اين رويداد شگفت بودند، وقوع معجزه را نگريستند كه ميترا از سنگي زاده شد، در حالي كه كلاه فريژي (كلاه شكسته ي مهري) بر سر و مسلح به كاردي در يك دست و مشعلي در دست ديگر بود كه به زمين روشني مي بخشيد.

از ويژگي هاي بارز آيين هاي ايراني ،ثنويت است پيش از زرتشت و از زمان وي به بعد تا پايان دوران ساساني و از سده ي نخست هجري تا سده ي چهارم كه فقه و بنيادهاي ديني زرتشتي در قالبي مكتوب و مدون شد در آيين ميترايي، نيز زندگي يك پيكار پيوسته ومستمر است. براي رستگاري لازم است به احكام و قوانيني كه مغان مطرح مي كردند وفادار و مومن بود. اما اين قوانين و وظايف براي مهردينان چه بود؟كساني كه سالك اين طريقت مي شدند ،جهت رستگاري چه كارهايي بايد انجام مي دادند؟

رعايت پاكي در آن يك اصل بود. مراسم نيايش با شست و شوهايي مكرر همراه بود كه ناپاكي هاي روحي و دروني را مي زدود.

مقاومت در برابر خواهش هاي نفساني ، يكي از راه هاي سلوك براي رستگاري و مبارزه با پليدي و اهريمن بود. ستيزپيوسته و خستگي ناپذير با اهريمن و كار گزارانش براي هر سالك و بنده ي ميترا از وظايف اصلي محسوب مي شد.اين شيوه ي فكري و عملي ،موجب شكل گرفتن تفكر و انديشه اي مشخص در عرفان را پديدآورد.نيكي و پارسايي لازم بود ودر اعمال و كردار فردي نمود پيدا مي كرد، به همين جهت نزد آنان توانايي و دليري ارزشي بيشتر داشت تا ملايمت و سازگاريي كه موجب تباهي حقوق فردي در جامعه مي شد.

چون روش سلوك القا مي كرد كه زندگي يك پيكار پيوسته و مستمر با بدي و پليدي است، رهروان هم چون پهلوانان و جنگاوراني بودند كه پيوسته در حال جنگ و جدال با ديوان بدنهاد بوده واز سوي ميترا پشتيباني مي شدند.هميشه بيدار ، هميشه هوشيار و هيچ گاه غافل گير نمي شد و همواره بدخواهان را نابود مي ساخت. اين باور و ايماني راسخ درباره ي وي بود كه علاوه برمنابع اوستايي، سنگ نبشته هاي باقي مانده در غرب نيز تاييد آن است و صفات:پيروز، دلير، شكست ناپذير به يوناني و لاتيني و نبرزه فارسي در سنگ نبشته ها ديده مي شود.

آسمان داراي هفت طبقه ، يا 7وادي و قلمرو پنداشته مي شد و هر طبقه يا قلمروي به نام و وابسته به سياره اي بود.سالكي كه وارد گروه مي شد براي سلوك بايد از اين درها يا پله ها مي گذشت.نگاهباني هر وادي به عهده ي يكي از فرشتگان يا امشاسپنداني بود كه از سوي اورمزد موكل بودند. هر سالكي طي آموزش هايي مي آموخت كه چگونه براي گذر از هر در  فرشته ي آن وادي را خشنود مي كرد.

روان در طول زماني كه اين وادي ها را مي پيمود به تدريج  پالايش مي يافت. هواجس نفساني را فرو مي نهاد و سبك بار مي شد و از آنچه كه هنگام فرود آمدن به زمين از تمايلات و غرايز نفساني كسب كرده بود و به تدريج رها مي شد.پش نيروي اصلي و محركه ي خود را در ماه مي گذاشت. تمايلات و آرزوهايش را به مركوري و ديگر خواست ها را به ونوس و نيروي هوشمندي را به خورشيد ،ستيزه جويي و پيكارگري را به مارس ،آرزوهاي جاه طلبي را به ژوپيتر و آرزوهاي ديگر را به ساتورن چون به تدريج در 7 مرحله از گناهان و غرايز و نفسانيات تهي و عاري مي گرديد، جوهره ي اصلي وجود وي باقي مي ماند كه در خور و شايسته ي ورود به وادي هشتم يا هشتمين آسمان مي شد تا در روشنايي بي كرانه انغرراچنگه مقيم شود يك خلودجاوداني ...     ادامه دارد... 

    

لینک نوشته

نازنین متین-

وبلاگ من
آرشيو
  • فروهر
  • سيزده به در
  • هفت سين
  • جشن نوروز
  • سوشيانت
  • جشن سده
  • چهارشنبه سوری
  • جشن اسفندگان
  • حکومت در دوره هخامنشيان
  • جشن تيرگان
  • زن هخامنشی
  • زرتشت
  • ازدواج در دين زرتشتی
  • سنگ نبشته خشايار شاه در موزه تخت جمشيد
  • آتش خاموش
  • فرهنگ ايرانی
  • ابومسلم خراسانی
  • جهان بينی زرتشت
  • فرانک
  • چرا ايران ايران ماند؟
  • 2فرانک
  • دنیا به کجا می رود؟
  • زن در دوره ساسانی
  • و امروز ما برای ايران فردا می پرسيم چرا؟
  • جشن مهرگان
  • پايان فرانک
  • کورش بزرگ
  • افت اخلاقی
  • آرش
  • افت اخلاقی ۲
  • عارف قزوينی
  • گاتها وتأ ثير آن بر دانش در ايران باستان وجهان
  • آيين زرتشت
  • تهاجم فرهنگي،آن هم از نوع داخلي
  • يك دين با دو خدا
  • يک دين و دو خدا ۲
  • لينكستان
    رتبه گوگل من